Als pragmatisch en autodidactisch online-marketingbeest ben ik niet zo fanatiek in het lezen van studieboeken. Maar wanneer je gaat schrijven over strategie ontkom je er niet aan. Mijn collega Erik – vers van school – kwam daarom aanzetten met een boek over het beroemde Business Model Canvas. Enthousiast nam ik het mee naar huis, maar twee weken later bemerkte ik dat ik niet verder kwam dan achterstevoren bladeren langs mooi vormgegeven titels en afbeeldingen. Ben ik dan geen lezer? Eigenlijk wel, want al mijn kennis komt van blogs, nieuwsgroepen en fora. Maar nog meer dan dat ben ik een doener: snel een artikel lezen en nog voor de laatste alinea een oplossing uitproberen. Ik besloot dus maar een samenvatting te lezen – bedankt Haasjes! – Het model uit te printen en in te vullen. En daarbij kwam ik interessante dingen tegen.
Eerst toch even een stukje theorie. Het Business Model Canvas is een manier om gestructureerd na te denken over de zakelijke kern van je bedrijf en de uitkomsten overzichtelijk en helder visueel weer te geven. Het is een model dat je helpt bij het signaleren van knelpunten en het zien van kansen, zonder daarvoor een pagina’s dik ondernemingsplan te hoeven schrijven. De bedenker is Alex Osterwalder, spreker, trainer en eigenaar van marketingbureau Strategyzer en auteur van The Business Model Generation.
Het Business Model Canvas staat op één A4’tje en bestaat uit negen bouwstenen. Deze bouwstenen zijn:
Het bouwstenen in het canvas zijn opgedeeld in ramen en hier zit een zekere logica in. De kosten en opbrengsten zijn de basis voor een gezond bedrijf, de meerwaarde van je dienstverlening staat als een baas in het midden en de omschrijving van de klant en ketenpartners staan links en rechts als steunpilaren fier overeind. De rest is praktische invulling.
Door deze indeling is het ook mogelijk om bijvoorbeeld een SWOT-analyse over het Business Model Canvas heen te leggen. Daardoor kun je aan de linkerkant analyseren wat je interne krachten en zwakheden zijn en zie je aan de rechterzijde je externe kansen en bedreigingen.
Uiteraard hebben we deze bouwstenen bij Positie1 regelmatig besproken en dat blijven we doen. Ik zeg bewust ‘we’, want als team zul je een rijker beeld creëren van je bedrijf. Daarnaast is dit een ideale manier om de neuzen dezelfde kant op te krijgen. Het invullen van het canvas is dus geen taak die je als manager of eigenaar in je eentje moet willen doen.
Hoe vul je het in? Per bouwsteen geef je in korte zinnen puntsgewijs je gedachten weer. Met als basis de kennis uit eerdere brainstorms had ik het businessmodel zo vrij vlug op papier. En alles klopte. Daarna heb ik het toch nog even met een collega besproken. Ik moet hierbij wel toegeven dat het de eerste keer, toen ik nog niet vertrouwd was met de bouwstenen, niet zo snel ging. Voor wie niet gewend is om vragen te beantwoorden als ‘welk probleem van de klant los ik op?’ en ‘hoe creëer ik (meer)waarde?’, vraagt het invullen oefening en soms ook hulp van een ervaren gebruiker.
Het ligt voor de hand dat je de negen bouwstenen zo concreet en praktisch mogelijk maakt. Daarnaast heb je in korte tijd een compleet inzicht in je business.
Ik vind het een verademing om zo een plan op te stellen. Wat een verademing, vergeleken met het invullen van een lijvig ondernemingsplan! En ook al is het al zo vaak besproken – zoals bij Positie1 – het invullen zet je toch weer op scherp. Onder andere om te kijken of je nog wel het beste haalt uit je onderscheidend vermogen. En of je middelen niet als doel bent gaan zien.
Heb je duidelijk wat jouw bedrijf onderscheidt van andere bedrijven, dan kun je dit ook beter communiceren, zowel op je website als via andere kanalen. Ook houdt het model je scherp op de behoeften van de klant en helpt het je die te vertalen naar concrete meerwaarde in je acties.
Belangrijke vragen die hierbij kunnen horen voor zelfreflectie zijn bijvoorbeeld:
Het Business Model Canvas richt zich primair op waarde, niet op producten en diensten. Het gaat er tenslotte niet echt om wát je verkoopt, maar juist wáárom.
Download hier een blanke canvas om zelf op te schrijven
